İkinci el otomobil piyasasında araç sahibi olmak isteyenler için dış görünüm ve iç kozmetik ne kadar önemliyse, motor ve mekanik aksamın durumu da o kadar, hatta daha fazla önem taşır. Kaporta üzerindeki ufak çizikler veya boya kusurları zamanla giderilebilir; ancak motor bloğunda, şanzımanda veya yürüyen aksamda yaşanabilecek gizli ve büyük arızalar yüksek maliyetli onarımlara yol açabilir. Bu nedenle, beğendiğiniz bir aracı detaylı bir şekilde incelemek, bütçenizi korumanın ve uzun vadede güvenli bir sürüş deneyimi elde etmenin en temel adımıdır.
Motor Bölümü ve Sıvı Kaçakları Kontrolü
Aracın kaputunu açtığınızda ilk olarak genel temizlik durumuna ve motorun çalışma sesine odaklanmalısınız. Normal şartlarda bir motor, rölantide çalışırken düzenli bir ses çıkarır ve sarsıntısız çalışır. Motor bloğunda ya da alt muhafazada gözlemlenen yağ, antifriz veya hidrolik sıvı kaçakları, ihmal edilmiş bakımların veya aşınmış contaların habercisi olabilir. Yağ çubuğunu çekerek motor yağının rengini ve kıvamını kontrol etmek de oldukça faydalıdır; yağın aşırı siyah veya köpüklü olması ciddi motor problemlerine işaret edebilir. Kesin bir yargıya varmadan önce detaylı bir ekspertiz raporu alınması şarttır.
Şanzıman ve Vıtes Geçişlerinin İncelenmesi
Mekanik kontrolün bir diğer kritik ayağı ise şanzımandır. Düz vitesli araçlarda debriyaj pedalının kavrama noktası ve sertliği, otomatik vitesli araçlarda ise vites geçişlerinin sarsıntısız ve gecikmesiz olup olmadığı mutlaka test edilmelidir. Özellikle soğuk motorla yapılan ilk hareket anında şanzımandan gelen uğultu, vuruntu veya gecikmeli geçişler, ilerleyen dönemde büyük masraflar doğurabilecek mekanik aşınmaların belirtisi olabilir. Sürüş sırasında viteslerin kararlı geçip geçmediği dikkatle gözlemlenmelidir.
Yürüyen Aksam, Süspansiyon ve Fren Sistemi
Aracın yola tutunmasını, sürüş konforunu ve güvenliğini doğrudan etkileyen yürüyen aksam, test sürüşü sırasında en çok dikkat edilmesi gereken kısımdır. Bozuk yollardan veya kasislerden geçerken süspansiyon sisteminden gelen gelen gıcırtı, vuruntu veya metal sürtünme sesleri amortisör, salıncak veya rotillerde bir sorun olduğunun göstergesidir. Aynı zamanda fren disklerinin ve balatalarının durumu, fren pedalının tepki süresi ve araç durdurulurken sağa ya da sola çekme yapıp yapmadığı, fren sisteminin genel sağlığı hakkında net bilgi verir.
Elektronik Sistemler ve Gösterge Paneli Kontrolleri
Modern otomobillerde mekanik aksam kadar elektronik sistemler de büyük önem taşır. Kontak açıldığında gösterge panelinde yer alan tüm ikaz lambalarının yanması ve motor çalıştığında bu lambaların kısa süre içinde sönmesi gerekir. Sürekli yanmaya devam eden arıza lambaları, sensör arızalarından daha büyük beyin veya elektrik tesisatı sorunlarına kadar pek çok farklı nedenden kaynaklanabilir. Klima, cam ısıtıcıları, aydınlatma donanımları ve multimedya sistemi gibi elektronik donanımların eksiksiz çalışıp çalışmadığı mutlaka teyit edilmelidir.